Weg met de ‘damsel in distress’, Vrouwen redden zichzelf!

Mijn hart gloeit op als ik kijk naar de ontwikkeling van de vrouwelijke karakters in de populaire media. Hollywood lijkt te beseffen dat het beeld van de vrouw verder gaat dan de bitch, het slachtoffer of het sekssymbool. Van Prinses Leia tot Mulan, en van Doornroosje tot Wonder Woman: de ontwikkeling in vrouwelijke rolmodellen zal jou vast ook aanspreken.

Door: Hanna

Superhelden

Ik ben best een geek als het gaat om mijn smaak in films en boeken. Superhelden zijn altijd een geliefd onderwerp. Wat betreft superhelden bleef het aanbod aan karakters voornamelijk die van het mannelijke soort: Superman, Batman, Spiderman, etc. Vrouwen waren wel te zien, maar niet in de hoofdrol en ze hadden vaak de functie om knap te zijn en moesten regelmatig gered worden. In 2000 zette X Men een verandering in door een verscheidenheid van superhelden te bieden, vrouwen én mannen in diverse nationaliteiten. Mijn favoriet? Storm! De donkere dame met het witte haar die het weer beheerste. Ook op televisie was er een stoere tante te zien: Buffy The Vampire Slayer was bij mij thuis vaste prik. Leuk om (als tienermeisje) te zien dat een tienermeisje de wereld kon redden van vampiers onder het genot van sarcastische opmerkingen en zonder steevast gered te hoeven worden door de hunks in haar leven. Met de komst van Wonder Woman in 2017 zagen we voor het eerst een vrouwelijke superheld in een bioscoopfilm. Deze film bleek een groot succes, mede door deze vrouwelijke hoofdrol, en kreeg veel weerslag in de wereld als je alle tweets mag geloven.

De film is door een vrouw (Patty Jenkins) geregisseerd (iets wat bij dit soort grote projecten ook niet vaak voorkomt). Wonder Woman is niet de enige bad ass vrouw in de film. Alle Amazones zijn erg indrukwekkend moet ik zeggen, maar de outfits zijn misschien nog steeds niet heel erg handig. De strijders in de nieuwe Black Panther film zijn ook niet voor de poes, hebben gepaste lederen bescherming en geen wapperend onpraktisch haar. Deze film laat vele sterke vrouwelijke karakters zien, maar speelt daarnaast ook een belangrijke rol voor de representatie van zwarte mannen én vrouwen. De strijdvrouwen genaamd Dora Milaje zijn al genoeg reden om deze film in de bioscoop te gaan zien.

black panther female warriors

Star Wars

Ook bij Star Wars zie je een ontwikkeling van de vrouwelijke karakters. Prinses Leia (RIP) was toentertijd een vrouw met een eigen wil. Maar als ik de film nu terugkijk dan vind ik haar een stuk hulpelozer overkomen dan haar moeder, zoals deze werd neergezet in de trilogie die in 1999-2005 uitkwam. De meest recente Star Wars trilogie laat zelfs een zeer talentvolle vrouwelijke jedi in de hoofdrol en een zwarte (!) storm trooper zien.

Vergeet ook niet het verhaal van Rogue One waar de hoofdrol is weggelegd voor een vrouw en haar crew waar geen enkele blanke man in te zien is. George Lucas vond volgens mij dat hij wat in te halen had als het gaat om brede representatie in zijn filmkarakters en mij doet dat een plezier. Kinderen over de hele wereld kunnen zich herkennen in cruciale karakters in grote films en dit draagt bij aan hun zelfbeeld. Lees hier meer over dit onderwerp.

“There’s this body of research and a term known as ‘symbolic annihilation,’ which is the idea that if you don’t see people like you in the media you consume, you must somehow be unimportant.” Nicole Martins of Indiana University

Disney

Bij Disney zijn sinds jaar en dag genoeg meisjes en vrouwen te zien. Veel vrouwelijke hoofdrollen en de noemer Disney prinses kunnen zorgen voor een eindeloze stroom aan namen. Hoe deze prinsessen zich gedragen en waar zij naar streven heeft wel de benodigde emancipatie doorgemaakt. Denk aan Doornroosje, Sneeuwwitje en Assepoester die toch vooral bezig waren met lief en mooi zijn, terwijl zij hun enige doel in hun leven nastreefden: een prins vinden en lang en gelukkig leven, vaak tegengehouden door een slechte stiefmoeder of heks. Gelukkig kregen deze laatste karakters in latere films als Wicked en Maleficent wat meer diepte. Een Disney prinses die voor het eerst echt een ander thema aanboorde was Mulan in 1998. Ze deed zich voor als man om zo mee te kunnen strijden in het leger en zo Atilla de Hun te verslaan. Naast een geëmancipeerde hoofdrol was dit ook één van de eerste niet-westerse blanke verhaallijnen. Pocahontas, de Prinses en de Kikker en de meer recente Vaiana zijn voorbeelden waar Disney op zoek is gegaan naar een bredere representatie op meerdere vlakken. Disney prinsessen zijn tegenwoordig niet meer altijd blank en op zoek naar de prins op het witte paard. Ze willen een zelfstandige onderneming (Prinses en de Kikker), willen zichzelf vrijvechten van de verplichting om te trouwen (Merida in Brave) of willen hun volk redden als toekomstig stamhoofd (Vaiana). Dat vind ik toch wel wat hogere doelen dan die hun vroege voorgangsters nastreefden.

Representatie is belangrijk

Het is volgens mij heel simpel: alles wat je veel ziet in de media draagt bij aan je beeld wat je bestempeld als ‘normaal’ of ‘acceptabel’. Zo werkt het door in hoe je de rest van de wereld benaderd, beoordeeld en belangrijker nog, bejegend. Als iedereen in de beeldtaal vertegenwoordigd is, dan werkt dit ook door in een passend zelfbeeld, maar ook het beeld van anderen. Na de bovenste drie categorieën op een rijtje te hebben gezet dan zien we een stijgende lijn door de jaren heen en daar worden wij vrolijk van. Vrouwen Die Bier Drinken is voor een brede representatie in de media: voor vrouwen en mannen van allerlei soorten en maten. Zou mooi zijn als deze ontwikkeling van representatie ook doorzet in de reclamewereld en dan met name voor bier. Het wordt toch eens tijd dat de typische bierreclame opnieuw wordt uitgevonden, passend bij de huidige tijdsgeest. Eens?

2 gedachten over “Weg met de ‘damsel in distress’, Vrouwen redden zichzelf!

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.